Kanal (1957)

II. Dünya Savaşı, sinemada hem büyük anlatımlara hem de küçük anlatımlara konu olmuştur. Polonyalı yönetmenlerin en büyüğü, dünya sinemasından birçok ismi etkilemiş Wajda’nın Kanal isimli filmi de savaşa dair küçük anlatımlardan birisidir. Avrupa’da Nazilere karşı küçük ve yerel gerilla tarzı örgütlenmeler, direnişin en önemli ayağını oluşturmuştur uzun süre. Polonya’daki benzer bir örgütlenmeyi sinemaya taşıyan Wajda, geri çekilmekte olan Polonyalı direnişçilerin şehrin kanalizasyonlarında sıkışıp kalmalarını konu edinmektedir. Bir buçuk saatlik filmin çok büyük bir bölümü lağımlarda geçmektedir. Wajda savaşın atmosferini, yaşama tutunma isteğinin doğurduğu gerilimi ve küçük insanların aşklarını ve öfkelerini seyirciye çok güçlü bir şekilde yansıtarak hepimizi filmin bir öznesi haline getirmekte. Silah seslerinin ve kan görüntülerinin çok az olduğu bu film, insanların savaş sırasında fiziksel ve zihinsel güçlüklere karşı geliştirdiği tavır ve tutumları görmek ve anlamak için adına kaçırılmaması gereken bir yapım.