Fernando Solanas
Fernando Solanas, Latin Amerika sinemasının politik ve estetik gelişiminde, önemli bir rol üstlenen Arjantin doğumlu yönetmenlerden biridir. 1969 yılında, Octavio Getino ile birlikte yayımladıkları Toward a Third Cinema isimli makale üzerinden, bu politik ve estetik gelişime öncülük eden Üçüncü Sinema doğar. Solanas ve Getino ikilisinin yayımladıkları bu manifestoda öne sürdükleri Üçüncü Sinema, Birinci Sinema olarak adlandırılan Hollywood’a ve İkinci Sinema diye isimlendirilen Avrupa temelli auteur sinemaya, özellikle üçüncü dünya ülkelerinin, sömürge karşıtı bir alternatifidir. Temalar genel olarak, hem ulusal hem kişisel kimlik, sömürge, devrim gibi meseleler arasından seçilirken; sosyal gerçekçi betimlemeler ve kültürel pratiklerle de desteklenir. The Hour of Furnaces (1968), Fernando Solanas ve Octavio Getino’nun manifestolarının karşılığını bulduğu, en bilinen Üçüncü Sinema belgesellerindendir. Belgesel, izleyicisi için kendi politikasının bilincine dair alıntılar, metinler ve başka görsel-işitsel unsurlar aracılığıyla bu bilinci kazandırma amacına yönelik argümanlar sunar. Yönetmenin 1980 sonrası yaptığı sinemada sık sık yer bulan sürgün temasının izlerinin açıkça görüldüğü, öne çıkmış filmlerinden biri Sur (1988) diğeri de Tangos (1985)’dur. Yılmaz Güney’e ithaf edilen Sur (1988) filmiyle Solanas, Cannes Film Festivali’nden “En İyi Yönetmen” ödülüyle dönmüştür. Filmi, özellikle Latin edebiyatındaki yansımalarıyla bilinen Büyülü Gerçekçilik akımının bir sinemasal yorumu olarak da değerlendirmek mümkündür. Tangos (1985) ise, dansla anılara doğru sürdürülen, yine sürgün temasının hâkim olduğu bir yolculuğun filmidir. Yol ve yolcu kavramlarından kopmadan, 1992 yılında da El Viejo filmiyle, seyircisiyle buluşur Solanas. Mitlere dayandırılmış bir anlatı kurulmuştur bu sefer. Aynı zamanda da, Arjantin’in politik meselelerini canlı tutarak, Latin Amerika’nın karşısına çıkan sıkıntılar adına yapmıştır bunu.
Şura Aydın
