Raul Ruiz
Dinbilim ve hukuk okuyan Raul Ruiz, bu yıllarda sayısız oyun yazar. Daha sonra Arjantin’de bir yıl belgesel eğitimi gören Ruiz, yarıda kalmış iki film denemesinden sonra, ilk filmi Tres Tristes Tigres’i (1968) ülkesi Şili’de çeker. Locarno Film Festivali’nde Büyük Ödül’ü kazanan film, burjuvazinin günlük yaşamına getirdiği eleştirel bakışla dikkat çeker. Salvador Allende’nin Şili’de başkanlık yaptığı kısa dönemde, Sosyalist Parti’nin sinema danışmanlığını da yapan Ruiz, o dönemde Que Hacer? (1970) gibi belirgin siyasal göndermeleri içinde barındıran filmler de çekmiştir. Fransız Yeni Dalga’sından oldukça etkilendiği görülen Ruiz, farklı temalar içeren filmlerinde, Jean Luc Godard’ı andıran deneysel anlatımıyla dikkat çeker. Yönetmenin hemen hemen her filminde, gerçeklik arayışı ve birtakım entelektüel kaygılar görülür.
Allende’nin iktidardan düşmesi üzerine Fransa’ya giden Ruiz, filmlerini yapmayı burada sürdürür. Bu dönemde hem belgesel hem kurmaca hem de deneysel, elliye aşkın film yönetir. Sürgünde olan yönetmen, bu dönemdeki filmlerinin çoğunda sürgün hayatını, gerçeklik ve varoluşçuluk üzerine kendine has yorumlarıyla anlatır. Bu dönemde çektiği Hypothese du Tableau Vole (1978), yönetmenin sinemasındaki deneyselliğin ne boyutlarda olduğunu izleyiciye gösterir. Pierre Klossowski üzerine bir belgesel gibi başlayan filmde, sözcüklerle görüntüler, sanat ürünüyle yaratıcısı birbirleriyle birleşerek, Ruiz’in deyimiyle filmi bir “kuram kurmacasına” dönüştürür.
Ruiz kariyeri boyunca bir türe bağlı kalmaksızın sinemasal anlatımını sürekli farklı türlerde dener. Belki de yapmaya çalıştığı, ortaya bir sanat ürünü koymaktan çok; kendini keşfetmeyi sürdürmek ve sinema üzerine etüt denebilecek çalışmalar yapmaktır. Filmleri genelde hep bir yarım bırakılmış hissi verir, izleyiciyi senaryodan soyutlar ve zihnini anlatım üzerinde yüzdürür. Raul Ruiz, son döneminde izleyiciye Une Place Parmi les Vivants (2003), Dias de Campo (2004) ve Klimt (2006) gibi önemli eserler bırakarak 2011 yılında aramızdan ayrılmıştır.
Rekin Teksoy’un Sinema Tarihi, Cilt 2, 659-660
Atakan Özkan
