Yeşim Ustaoğlu’nun yönettiği 1999 tarihli Güneşe Yolculuk adlı filmin senaryosuna dair süren dava geçtiğimiz hafta sonuçlandı ve mahkeme, senaryonun Ustaoğlu’na ait olduğuna karar verdi. Tayfun Pirselimoğlu’ndan, bu karar ilgili bir kamuoyu açıklaması yapan Yeşim Ustaoğlu’na cevap mahiyetinde, bir açıklama geldi.
Tayfun Pirselimoğlu tarafından zorunlu açıklama:
Güneşe Yolculuk adlı filmle alakalı olarak son günlerde filmin yönetmeni Yeşim Ustaoğlu tarafından yapılan açıklama, konuya vakıf olmayanlarca yanlış anlamaya yol açacak bir şekilde ifade edilmiş olması nedeniyle izaha muhtaç görünmektedir.
Aslen kamuoyuna yapılan açıklama metninde yer alan mahkeme kararındaki ifadelerden de anlaşılacağı üzere; filmin işleme şeklinde ortaya çıkan senaryosu, Tayfun Pirselimoğlu’na ait bulunan ve daha evvel Montpellier Film Festivali proje yarışması bölümüne katılmış bulunan eser/treatman asıl alınarak oluşturulmuş bulunmaktadır.
Durum bu kadar açık olmasına rağmen ve Yeşim Ustaoğlu’nun yaptığı açıklamadaki mahkeme kararındaki ifadelerle dahi; Güneşe Yolculuk filminin senaryosunun Tayfun Pirselimoğlu’na ait olan eser/treatman işlenerek ortaya çıkarıldığı ve bu sebeple, ‘asıl eser sahibi’ Tayfun Pirselimoğlu’na mali ve manevi hakların ihlali sebebiyle tazminat ödenmesi gerektiği mahkeme kararı ile sabit iken, tazminata konu bu hukuka aykırılığın yarattığı durum en hafifinden hicap duyulması gerektiren bir hal iken, Yeşim Ustaoğlu’nun bunu neredeyse bir gurur vesilesi olarak kamuoyu ile paylaşması anlaşılır gibi değildir. Ortada gayet açık bir şekilde belirlenmiş olan bir hak gaspı ve cezası söz konusudur.(Bu maddi ve manevi hak ihlalinin karşılığı Yargıtay 11. Hukuk Dairesi tarafından onanan karar ile tespit edilmiş ve davalı Yeşim Ustaoğlu masraf ve faizleriyle birlikte icra dairesine toplam olarak 128.000TL ödemek zorunda kalmıştır.)
Dolayısıyla, özellikle “sinema kamuoyuna’’ hitaben yapılan açıklamanın muhatabı olan sinema sektöründeki her kişinin, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu m.6 ve m.8 gereğince, işleme eserlerde, işleyenin ancak asıl eser sahibinin hakları mahfuz kalmak kaydıyla hak sahibi olduğu gerçeğini dikkate alarak, keza bu çerçevede Güneşe Yolculuk filminin senaryonun Tayfun Pirselimoğlu’na ait eserin/treatmanın işlenmesi suretiyle yaratılmış bir işlenme eser olduğunu bilerek konuyu değerlendireceği ve davaya konu izinsiz kullanımın meslek etiği çerçevesinde irdeleyeceği açıktır.
Son olarak şu hususu açıklamadaki algı ve yaklaşımı göstermesi yönünden kamuoyu ile paylaşmak gerekmektedir. Yeşim Ustaoğlu tarafından yapılan açıklamada “…“Güneşe Yolculuk isimli filmin senaryosunun Yeşim Ustaoğlu’na ait olduğu kesinlik kazanmıştır.” ifadesi yer almaktadır. Ancak asıl kesinlik kazanan husus; Güneşe Yolculuk filminin senaryosunun işleme eser olduğu, Tayfun Pirselimoğlu’na ait eser/treatman işlenerek oluşturulduğudur. Bu çerçevede Tayfun Pirselimoğlu’nun 10 yılı aşkın süre boyunca sürdürdüğü hukuki mücadele, hem hakları hukuka aykırı tecavüze uğrayan tüm hak sahiplerine yol göstermesi, hem de konunun ‘ahlaki’ veçhesi açısından son derece önemlidir.
Saygıyla kamuoyuna duyurulur.
Tayfun Pirselimoğlu
Kaynak: TSA
