1970’ler politik anlamda dünya ekseninin yön değiştirdiği bir devir olarak addedilir. Mao’nun ölümü, Demir Leydi Margaret Thatcher’ın Birleşik Krallık’ın başına geçmesi, İran Devrimi, BAAS rejiminin Ortadoğu’da ipleri eline alması, OPEC krizi nedeniyle petrol üzerinden dünyaya hükmeden büyük ekonomik çalkantılar, Latin Amerika’nın gördüğü en tehlikeli diktatörlerden Pinochet’nin yükselişi, Vietnam artçılları, Kıbrıs Harekâtı ve Nixon’ı istifaya götüren ünlü Watergate skandalı gibi büyük siyasi meseleler bu döneme denk gelir. Buhran ve politik krizin etki ettiği büyük kitlelerin ruhi yansıması olarak hippi akımının doğmasına da zemin hazırlanır. 68 kuşağının bir etkileşimi olan ve The Beatles’in sembolize ettiği gençlik ve özgürlük hareketleri, tavır olarak hedonist bir kültüre evrilerek moda ve sanat akımlarını da büyük ölçüde değiştirecektir.
Oluşan bu siyasal zeminin etkileri sinemada da kendini gösterir. Ekonomik krizlerin dünyanın dört bir yanında yarattığı otorite boşlukları suç dünyasının zirveye uzanan yolculuğuna tanıklık ettirirken, beyazperde özellikle ABD toplumunu muhafazakâr bir tavır ile kontrol altında tutmaya çalışır. “Fırtınalar kopsa da biz size bir Amerikan rüyası hayal ettireceğiz!” diyen ABD sinemasında başyapıt sayabileceğimiz bütün suç türü filmler, en önemli örneklerini tam da bu dönemde, bu sebeplerden ötürü verecektir. Coppola’nın ve Scorsese’nin doğuşunu ve izlerini 70’ler her zerresinde hissettirirken, ABD sinemasının da bir yansımasını oluşturacaklardır. Diğer bir yandan ABBA, David Bowie, John Travolta gibi kendi ikonlarını yaratan tam zamanlı kapitalizm mesaisine geçiş öncesi ilk Amerikan örnekleri, Woody Allen’in temsil ettiği ayrı bir tarzın içerisinde görülür. Entelektüel diyalogların çehresi, film karakterlerinin kafa yordukları konular artık değişmiştir.
70’ler aynı zamanda korku sineması alanı için de çok önemli bir başlangıç dönemidir. Türün bu zamana kadar çekilmiş fimlerine ilham oluşturan ilk örnekleri; The Devils (1971), The Exorcist (1973), The Texas Chainsaw Massacre (1974), The Wicker Man (1976), Halloween (1978), Dawn of the Dead (1978), Alien (1979) gibi korku başyapıtlarıdır.
Fil’m Hafızası olarak “Ne varsa eskilerde var!” fikrinden yola çıktığımız bu liste; ABBA, Bob Marley, Eagles, The Rolling Stones, Deep Purple’ın müzik tarafında temsil ettiği dünyaya bu kez beyazperde üzerinden bakmaktadır. O hâlde “Oldies But Goldies” dosyası sizlere gelsin.
(Alpaslan Paşaoğlu)
